Μη Μένεις Εκτός mi meneis ektos Μη Μένεις Εκτός Mi Meneis Ektos


«Η πραγματικότητα είναι χειρότερη από τα μυθιστορήματα...»

Α
Α
guardian.co.uk
«Η πραγματικότητα είναι πάντα χειρότερη από τα αστυνομικά μυθιστορήματα», αναφέρει ο Σουηδός συγγραφέας Henning Mankell, σχολιάζοντας το πρόσφατο αιματοκύλισμα στη Νορβηγία. «Η αληθοφάνεια μιας ιστορίας δεν μπορεί να συμβαδίσει με την ωμή βιαιότητα της ζωής».

Ο Mankell γεννήθηκε το 1948 σ' ένα χωριό στη βόρεια Σουηδία. Το 1973 έγραψε το πρώτο του βιβλίο, την ιστορία ενός ανθρακωρύχου, μέσω της οποίας ανέδειξε και την ιστορία του εργατικού κινήματος. Είναι κυρίως γνωστός για τη σειρά αστυνομικών βιβλίων του με ήρωα τον επιθεωρητή Kurt Wallander, η οποία έχει μεταφραστεί σε 35 γλώσσες και έχει πουλήσει περισσότερα από είκοσι εκατομμύρια αντίτυπα σε όλο τον κόσμο.

Μιλώντας στο περιοδικό Spiegel, ο συγγραφέας αναφέρει: «Ό,τι κι αν γράψω, η πραγματικότητα είναι πάντα χειρότερη. Αυτή είναι η απάντηση που δίνω όταν με ρωτούν πόση πραγματικότητα υπάρχει στις ιστορίες μου. Εάν είχα χρησιμοποιήσει το νοσηρό μέρος του εγκεφάλου μου για να εφεύρω κάτι σαν αυτό, έναν άνθρωπο δηλαδή να ανοίγει πυροβολώντας τον δρόμο του σε μια κατασκήνωση και να σκοτώνει το ένα νεαρό άτομο μετά το άλλο, οι αναγνώστες μου θα το θεωρούσαν τελείως απίστευτο, ακόμα και γελοίο. Η αληθοφάνεια μιας ιστορίας δεν μπορεί να συμβαδίσει με την ωμή βιαιότητα της ζωής».

Μπορεί όμως ο Anders Breivik, ο οποίος έχει ομολογήσει ότι ευθύνεται για τη βόμβα στο κέντρο του Όσλο και το μακελειό στο νησί Ουτόγια, να «αθωωθεί» ως ψυχικά διαταραγμένος;

«Μπορούμε βέβαια να πούμε στους εαυτούς μας ότι παρουσιάζει ψυχωσικά χαρακτηριστικά, ότι έχει μία ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας και ότι είναι γεμάτος μίσος. Αλλά τι σημαίνουν αυτά; Ίσως, είναι ψυχοπαθής, αλλά αυτό δεν εξηγεί τίποτα. Τις τελευταίες ημέρες, σκεφτόμουν τη (γερμανικής καταγωγής πολιτικό θεωρητικό) Hannah Arendt και την αναφορά της πάνω στη δίκη του Adolf Eichmann (συνταγματάρχης των SS-αρχιτέκτονας του Ολοκαυτώματος) στο Ισραήλ το 1961. Πώς μπορεί φαινομενικά φυσιολογικά άτομα, άνθρωποι κατά τα άλλα είναι στοργικοί πατεράδες, γιοι και αδελφοί, να είναι ικανοί να προκαλέσουν τέτοιες φρικαλεότητες; Χρειάζεται χρόνος και απόσταση για να βρεθεί μια απάντηση. Αλλά φοβάμαι ότι κάποια πράγματα θα παραμείνουν τελικά ανεξήγητα».

Όμως, ο φόβος μας για το μυστήριο του κακού δεν προκύπτει επίσης από το γεγονός ότι ο Breivik, όπως το έθεσε η αστυνομία, ήρθε κυριολεκτικά από το πουθενά;

«Θέλουμε να αναγνωρίζουμε τα χαρακτηριστικά του κακού από νωρίς, και ψάχνουμε για σημάδια του Κάιν και στίγματα, τα προειδοποιητικά σημάδια του φρικιαστικού πριν συμβεί. Αλλά αυτό το είδος σκέψης βασίζεται στη μαγεία».

Αλλά δεν είναι μόνο θέμα της κοινοτοπίας του κακού, αλλά και της γοητείας μας από το κακό...

«Αυτό που φοβάμαι περισσότερο από όλα είναι ότι θα προκύψει μια νέα συζήτηση σχετικά με την έννοια του έμφυτου κακού. Αυτό πίστευαν οι άνθρωποι πριν από 500 χρόνια. Κανείς δεν γεννιέται κακός. Οι άνθρωποι γίνονται κακοί λόγω των εξωτερικών συνθηκών, που προκαλούν κακή συμπεριφορά».

Όμως, έχει ο καθένας την εγγενή ικανότητα να είναι κακός;

«Στους Βαλκανικούς πολέμους, μετά τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας, οι γείτονες που είχαν ζήσει μαζί ειρηνικά μέχρι τότε, ξαφνικά άρχισαν να επιτίθενται ο ένας στον άλλο. Είδα παιδιά στρατιώτες στην Αφρική, 14 και 15 χρονών αγόρια, που έσφαξαν τους γονείς τους καθώς κάποιος τους απειλούσε με ένα όπλο στο κεφάλι τους. Δεν είμαι σίγουρος τι θα είχα κάνει, αν ήμουν παιδί στη θέση τους. Η αιτία του κακού βρίσκεται στις περιστάσεις και στις συνθήκες γύρω από αυτό, και όχι στη διαβολική φύση του. Αυτό είναι που μας δίδαξε η Hannah Arendt».

Ο Breivik προφανώς είδε τον εαυτό του ως πολιτικό δολοφόνο.

«Ναι, ο ίδιος βλέπει τον εαυτό του ως στρατιώτη, έναν πολεμιστή κατά της υποτιθέμενης δικτατορίας του πολιτιστικού μαρξισμού και την επέκταση του Ισλάμ. Πιστεύει προφανώς ότι σε 60 ή 70 χρόνια, θα αναγνωριστεί αναδρομικά ως μια ηρωική φιγούρα».

Αυτό εξηγεί γιατί ομολόγησε το έγκλημα, χωρίς ωστόσο να αναγνωρίζει την ενοχή του.

«Αλλά ακόμη και αν μπορούσε κανείς να πει ότι εφάρμοζε τη λογική του στρατιώτη ή του ιππότη, θα είχε διαπράξει αποτρόπαια εγκλήματα πολέμου και παραβίαση όλων των Συνθηκών της Γενεύης, αν μπορώ να ακολουθήσω τον παραλογισμό της σκέψης του στη λογική της κατάληξη. Αυτό είναι ακριβώς που το κάνει εφικτό να δικαστεί για εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας σε αυτό που ονομάζει ο ίδιος εμφύλιο πόλεμο. Τότε θα εξαφανιστεί για πάντα πίσω από τα κάγκελα, δηλαδή για 30 χρόνια συν την προληπτική κράτηση του».

Τι συμβολική εξουσία ήλπιζε ότι θα απελευθερώσει με τις ενέργειές του; Σε ένα σημείο στο διαδικτυακό του μανιφέστο, ισχυρίζεται ότι αυτό που κάποτε θεωρούνταν προδοσία, σήμερα θεωρείται ανοχή.

«Για ημέρες, σκεφτόμουν ποια ιδανική κοινωνία ο Breivik φαντάζεται ως εναλλακτική λύση».

Τον ιδανικό κόσμο των προγόνων μας;

«Βέβαια, η δολοφονική πράξη του είναι έκφραση μιας εξέγερσης κατά της πολυπλοκότητας της παγκοσμιοποιημένης κοινωνίας. Αλλά τι μπορεί να προσφέρει αντ 'αυτού; Απομόνωση, επιτήρηση, επιβεβλημένη πολιτική συμμόρφωση και μηδενική ανοχή. Ένα σύστημα όπως αυτό δεν θα ήταν βιώσιμο, επειδή δεν θα μπορούσε να προβεί σε οποιαδήποτε αλληλεπίδραση. Ο ολοκληρωτισμός της αίρεσης θα κυβερνούσε εντός του εν λόγω συστήματος. Τρομερό».

Ωστόσο, το έγκλημά του θα έχει πολιτικές συνέπειες. Έχει δίκιο ο Νορβηγός πρωθυπουργός Jens Stoltenberg όταν υπόσχεται περισσότερη δημοκρατία, διαφάνεια και ανεκτικότητα ως αντίδραση σε αυτό το έγκλημα;

«Η συνέπεια αυτής της τραγωδίας δεν μπορεί παρά να είναι ένας ισχυρότερος κοινωνικός διάλογος. Η προθυμία των δημοκρατικών να συμμετέχουν σε διάλογο δεν μπορεί να περιορίζεται, ούτε απέναντι στους μουσουλμάνους, ούτε στους δεξιούς λαϊκιστές ή εθνικιστές. Ακούω ότι υπάρχουν κάποιοι στη Γερμανία που περιοδικά καλούν σε απαγόρευση του ακροδεξιού κόμματος NPD. Αυτή είναι η λανθασμένη προσέγγιση. Το κόμμα μπορεί να εμφανιστεί ξανά με νέο όνομα και με διαφορετική μορφή ή μπορεί να συνεχίσει να υπάρχει στο παρασκήνιο. Θα ήταν εξίσου λάθος τώρα, μετά την μαζική δολοφονία του Breivik, να σταματήσει η συζήτηση με τα δεξιά κόμματα στη Σκανδιαναβία, μόνο και μόνο επειδή ο δολοφόνος μοιράζεται ένα ανησυχητικά μεγάλο όγκο ιδεών, απόψεων και θέσεων μαζί τους. Υπάρχει κίνηση στην συζήτηση, ενώ ο αποκλεισμός παράγει απλώς αδράνεια. Η συζήτηση πρέπει να χρησιμοποιείται ως μέσο για την εξεύρεση μιας λύσης. Αυτό είναι αυτό που έχουμε κληρονομήσει από τον Διαφωτισμό». [...]

Όμως, όταν χρειάζεται, μια δημοκρατία πρέπει επίσης να αμυνθεί. Συχνά οι προσπάθειες να ξεκινήσει διάλογος με αυτούς που είναι τυφλωμένοι από ιδεολογικό φαρισαϊσμό πέφτουν στο κενό.

«Το να αρνείσαι να συμμετέχεις σε διάλογο είναι επίσης μια μορφή φαρισαϊσμού. Πριν από λίγες εβδομάδες, άκουσα έναν άνδρα που καθόταν στο διπλανό τραπέζι σε μια καφετέρια να υποτιμά τους Αφρικανούς. Γύρισα και του είπα: Δεν ξέρετε ότι το λίκνο της ανθρώπινης φυλής ήταν στην Αφρική; Ότι όλοι μας, ακόμη και εσείς και εγώ, μοιραζόμαστε τους ίδιους Αφρικανούς προγόνους; Εκείνος με αναγνώρισε, γκρίνιαξε λίγο και σώπασε. Ίσως να του έδωσα τροφή για σκέψη». [...]

Είναι η Σκανδιναβία, ειδικά μετά από αυτή την μαζική δολοφονία, μια χαμένη ουτοπία;

«Η ίδια ερώτηση τέθηκε μετά τη δολοφονία του Σουηδού πρωθυπουργού Ούλοφ Πάλμε το 1986. Υπάρχει ένας σουηδικός μύθος, αν και είναι πιο πιθανό να δημιουργήθηκε από ξένους και όχι από τους Σουηδούς, δηλαδή ότι είναι φιλελεύθεροι, ανεκτικοί, φωτισμένοι, ειρηνικοί, εύποροι, αρμονικοί, υπέρμαχοι της ισότητας και ενωμένοι. Τα περισσότερα είναι αλήθεια. Αλλά αυτό δε σημαίνει ότι δεν ερχόμαστε αντιμέτωποι με διάφορα σοβαρά κοινωνικά και πολιτικά προβλήματα. Από την άλλη πλευρά, δεν πιστεύω ότι το έγκλημα ενός ατόμου, όσο ακατανόητο κι αν είναι, μπορεί να αλλάξει μια ολόκληρη κοινωνία».
Ξανθή Μακρή, 06/08/2011

ΚΑΤΑΘΕΣΕ ΤΗΝ ΑΠΟΨΗ ΣΟΥ

Αν θες η άποψή σου να συνδεθεί με το προφίλ σου, συνδέσου πριν την καταθέσεις.

ονοματεπώνυμο 
Από 4 έως 60 χαρακτήρες. Τώρα έχεις  0  χαρακτήρες.

τίτλος 
Από 3 έως 60 χαρακτήρες. Τώρα έχεις  0  χαρακτήρες.

περιεχόμενο   λίγος χώρος; γράψε ένα άρθρο
Από 1 έως 1000 χαρακτήρες. Τώρα έχεις  0  χαρακτήρες.

σύνδεσμος (link)


έξι κεφαλαίοι λατινικοί χαρακτήρες χωρίς κενά


Δεν έχεις συμπληρώσει όλα τα υποχρεωτικά (★) πεδία της φόρμας.
Το μήκος του ονοματεπωνύμου δεν είναι κατάλληλο.
Το μήκος του τίτλου δεν είναι κατάλληλο.
Το μήκος του περιεχομένου δεν είναι κατάλληλο.
Η διεύθυνση (URL) δεν είναι κατάλληλη.

 

Ξανθή Μακρή

"Κάθε έργο τέχνης που μπορεί να γίνει κατανοητό είναι προϊόν της... περισσότερα






Πόσοι είναι άραγε οι νεκροί στη Νορβηγία;

Οι χούντες μικρό μου...

Σαν να δίνεις σε μαϊμού γεμάτο όπλο

Το τέλος της ανθρωπότητας

Νύχτωσε πάλι

Πόσοι είναι άραγε οι νεκροί στη Νορβηγία;

περισσότερα


enfo.gr   Web   Wikipedia   Βικιπαίδεια   YouTube


Ένα μεγάλο ευχαριστώ στον Γιώργο

Μαρύσα Παππά (2#x_2)




ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑ ΜΕ ΑΦΕΤΗΡΙΑ ΚΑΙ ΠΡΟΟΡΙΣΜΟ ΕΣΕΝΑ.
ΜΗ ΜΕΝΕΙΣ ΕΚΤΟΣ. ΔΩΣΕ ΣΤΗΝ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΤΟ ΔΙΚΟ ΣΟΥ ΧΡΩΜΑ.
ή γράψου στο newsletter 
mobile.enfo.gr + εσύ = bff
εγγραφή / σύνδεση     κοινότητα     λειτουργία     ταυτότητα     ανταπόδοση     προβολή     υποστήριξη     επικοινωνία
Ασφάλεια δεδομένων & πνευματική ιδιοκτησία  |  © 2017 enfo.gr. Με τη χρήση του παρόντος δηλώνεις ότι συμφωνείς με τους όρους χρήσης.